علائم اندومتریوز در بدن زنان را بهتر و بیشتر بشناسید

علائم اندومتریوز در بدن زنان را بهتر و بیشتر بشناسید
علائم اندومتریوز در بدن زنان را بهتر و بیشتر بشناسید

اندومتریوز یک بیماری مرتبط با رحم و سیستم تولید مثل در زنان است. برای بسیاری از زنان، این بیماری می تواند باعث درد شدید، مشکلات باروری یا علائم مختلف دیگر شود. این در حالی است که برخی از زنان مبتلا هیچ علامتی ندارند. این مشکل به ویژه در میان زنان ۳۰ تا ۴۰ ساله بیشتر رایج است. حدود ۵ میلیون زن آمریکایی تحت تاثیر علائم اندومتریوز قرار دارند. علائم اندومتریوز معمولا چندین سال پس از شروع قاعدگی ایجاد می شوند.

اندومتریوز زمانی اتفاق می افتد که بافت اندومتری که داخل رحم قرار دارد، خارج از رحم رشد می کند. ناحیه لگن و زیر شکم مکان هایی هستند که این بافت بیشتر در آن جا رشد می کند. در موارد نادر در قسمت های دیگر بدن نیز آن را خواهید یافت.

با ما تا انتهای این مطلب مجله پیام سلامت همراه شوید تا با نشانه ها و علائم اندومتریوز در بدن زنان بیشتر آشنا شوید.

علت ایجاد آندومتریوز

علت دقیق اندومتریوز مشخص نیست. کارشناسان برخی از علل احتمالی زیر را برای ایجاد این بیماری مطرح کرده اند:

  • برگشت خون قاعدگی
  • تبدیل سلول های صفاقی به سلول های اندومتر
  • تبدیل سلول های جنینی به سلول های اندومتر در طول بلوغ
  • برداشتن سلول های اندومتر با جراحی
  • لانه گزینی در بافت اسکار
  • حرکت کردن و انتقال سلول های اندومتری توسط خون یا مایع لنفاوی به سایر قسمت های بدن
  • اختلالات سیستم ایمنی بدن

بعضی از عوامل خطر نیز می توانند شما را در معرض خطر ابتلا به اندومتریوز قرار دهند. چنین عوامل خطری عبارتند از:

  • نداشتن سابقه زایمان
  • شروع دوره قاعدگی در سنین پایین
  • یائسگی در سن بالا
  • کوتاه بودن دوره های قاعدگی
  • افزایش سطح استروژن در بدن
  • کمبود شاخص توده بدن (BMI)
  • مصرف زیاد الکل
  • سابقه ابتلا به آندومتریوز در خانواده
  • وجود بیماری هایی در بدن که مانع عبور طبیعی خون در قاعدگی می شوند
  • ناهنجاری های رحمی

مهم است بدانید که تشخیص به موقع نشانه ها و علائم اندومتریوز می تواند به برنامه ریزی دقیق برای درمان مناسب کمک کند.

علائم اندومتریوز

درد شکم

درد شکمی مهمترین علامت اندومتریوز است. برخی از زنان ممکن است درد مزمن شکمی را تجربه کنند که هرگز از بین نمی رود. این درد ناشی از خونریزی اندومتر خارج از رحم و در مناطقی است که خون قادر نیست از بدن خارج شود. این تجمع خون منجر به تورم و درد شدید می شود. درد شکم اغلب همراه با درد کمر یا لگن است.

معمولا این درد قبل از دوره قاعدگی شروع شده و در طول مدت دوره ادامه دارد. با این حال، این درد از درد قاعدگی عادی متفاوت است و گاها به قدری شدید است که بلند شدن از روی تخت را برای بیمار دشوار می کند.

در موارد شدید، بعضی از زنان ممکن است کیست های پر از خون، به نام آندومتریوم داشته باشند. در صورت پارگی کیست، درد ممکن است بسیار شدید باشد. در صورت وجود این شرایط پیشنهاد می شود حتما به پزشک مراجعه کنید.

درد در طی یا بعد از رابطه جنسی

مقاربت همراه با درد یکی دیگر از علائم اندومتریوز است. این نوع درد معمولا در داخل بدن احساس می شود. درد در طول رابطه جنسی و یا درست بعد از آن به وجود می آیند. این درد می تواند چند ساعت طول بکشد و حتی در روز بعد نیز ادامه پیدا کند.

مطالعه ای که در سال ۲۰۱۳ توسط بنیاد تحقیقات جهانی آندومتریوز انجام شد، به بررسی پاسخ ۹۳۱ زن مبتلا، برای اندازه گیری تاثیر علائم اندومتریوز بر روی کیفیت زندگی پرداخت. نیمی از شرکت کنندگان اظهار داشتند که اندومتریوز تأثیر زیادی بر روابط آنها دارد. از این زنان حدود ۵۶ درصد مقاربت دردناک (dyspareunia) و ۶۰ درصد درد مزمن لگنی را گزارش کردند.

متاسفانه از آن جا که اکثر افراد از طرح مشکلات جنسی خود با پزشک شرم دارند، این مشکلات معمولا نادیده گرفته شده و به حال خود رها می شوند. این در حالی است که تشخیص زودهنگام از ایجاد عوارض جلوگیری می کند. بنابراین اگر در طول مقاربت درد دارید این موضوع را با پزشک متخصص زنان در میان بگذارید.

خونریزی شدید یا نامنظم قاعدگی

خونریزی شدید، با یا بدون لخته خون، در طی قاعدگی یکی دیگر از علائم اندومتریوز است. هنگامی که وارد دوره خونریزی قاعدگی می شوید، بافت اندومتر به هورمون های قاعدگی منتشر شده از تخمدان ها واکنش نشان می دهد. درست مثل رحم، که باعث خونریزی می شود. با افزایش رشد اندومتر به مرور زمان، خونریزی نیز افزایش می یابد.

همراه با خونریزی شدید، خونریزی نامنظم یا لکه بینی بین دوره های قاعدگی، خونریزی طولانی تر از حد طبیعی و خونریزی قبل از دوره نیز می توانند نشان دهنده وجود اندومتریوز در بدن باشند.

بسیاری از زنان خونریزی شدید را نادیده می گیرند. اما مهم است بدانیم که این نوع خونریزی می تواند علل دیگری نیز داشته باشد. بنابراین، اگر خونریزی شدید دارید، بلافاصله با پزشک  مشورت کنید تا علت اصلی آن را تعیین کند.

کاهش باروری

اندومتریوز باعث می شود که بدن بعضی از زنان توانایی خود را برای باروری از دست بدهد. این بیماری زنانه ریشه کاهش نرخ باروری در زنان است. رشد این بافت در خارج از رحم مانع از حرکت تخمک از تخمدان به داخل لوله های فالوپ می شود یا مانع از حرکت اسپرم به سمت تخمک می شود.

در برخی موارد، تخمک های نیز در این فرآیند آسیب می بینند. بنابراین ذخایر تخمک در تخمدان کاهش یافته و مقدار و کیفیت تخمک نیز کم می شود.

متاسفانه، ناباروری در زنان به علت اندومتریوز معمولا نسبت به درمان با تحریک تخمدان و همچنین تلقیح داخل رحمی مقاوم است. در چنین مواردی ممکن است نیاز به لقاح مصنوعی باشد.

خستگی

خستگی یکی دیگر از نشانه های رایج اما اغلب نادیده گرفته شده اندومتریوز است. دلیل دقیق این خستگی شدید هنوز ناشناخته است. اما اعتقاد بر این است که خستگی نتیجه التهاب مداومی است که در این شرایط اتفاق می افتد.

به علاوه، درد مزمن اندومتریوز منجر به خستگی ذهنی و کمبود انرژی می شود. خود سرخوردگی و استرس ناشی از این شرایط نیز به احساس خستگی دائمی اضافه می کند.

خستگی مزمن می تواند جنبه ای ناتوان کننده از بیماری باشد. برای کمک به مقابله با این مشکل، غذاهای سالم و مغذی حاوی پروتئین و فیبر مصرف کنید. این غذاها به افزایش انرژی کمک می کنند. البته در این شرایط نیازی به استراحت مطلق نیست. می توانید یوگا را به عنوان یک فرم تمرینی و همچنین روش آرام بخش برای کمک به مقابله با علائم اندومتریوز امتحان کنید.

مشکلات مثانه

اندومتریوز می تواند مشکلاتی را برای مثانه ایجاد کند. در هنگام ادرار کردن و یا در طی دفع مدفوع، به ویژه به مرور زمان، ممکن است درد شکم و کمر رخ دهد. همچنین ممکن است نیاز بیشتری به ادرار کردن داشته باشید یا شاهد تغییر در عادت های معمول عضلانی خود باشید. در موارد نادر، خون نیز در ادرار دیده می شود.

وجود ضایعات اندومتری در مثانه ممکن است باعث تکرر ادرار و احساس پری مثانه شود. این موضوع باعث می شود که احساس کنید که همیشه به ادرار کردن نیاز دارید.

مطالعه ای که اخیر در سال ۲۰۱۲ در Urologia Internationalis منتشر شده گزارش می دهد که مثانه شایع ترین محل رشد اندومتریوز در سیستم ادراری است و اغلب افراد مبتلا به این عارضه بیماریشان به دلیل شکایت از علائم ادراری و در طی مراحل پیگیری تشخیص داده می شود.

مشکلات روده

درست مانند مشکلاتی که برای مثانه پیش می آید، اندومتریوز می تواند مشکلات روده ای مانند اسهال، یبوست یا درد در هنگام دفع مدفوع را ایجاد کند. ممکن است خونریزی از مثانه یا روده نیز وجود داشته باشد.

ضایعات اندومتر می توانند به دیواره و داخل روده نفوذ کنند و مشکلات روده ای را ایجاد کنند. این علائم به علائم مشکلات گوارشی یا عدم تحمل غذایی شباهت زیادی دارد. به همین دلیل اغلب زنان اندومتریوز را با سندرم روده تحریک پذیر (IBS) اشتباه می گیرند. این شباهت می تواند تشخیص را پیچیده تر کند.

درد در سایر قسمت های بدن

اگر چه نادر است اما ممکن است تکه هایی از بافت اندومتریوز در سایر نقاط بدن رشد کنند. گاها رشد بافت اندومتری در بازو، ران و حتی دیافراگم نیز مشاهده شده است. این رشد می تواند به درد در این قسمت های بدن منجر شود. این دردها همزمان با دردهای دوره قاعدگی رخ می دهند.

هنگامی که بافت اندومتر روی دیافراگم رشد می کند، می توانید درد وحشتناکی را در زمان نفس کشیدن و یا حرکت دادن نیم تنه بالایی در طول دوره احساس کنید. چنین دردی بر روی سطح انرژی شما تاثیر گذاشته و منجر به خستگی می شود.

یادداشت مهم:

اگر علائم و نشانه هایی دارید که ممکن است اندومتریوز را نشان دهد، بلافاصله به پزشک مراجعه کنید. اندومتریوز را می توان به سادگی تشخیص داد. اما گاهی اوقات با بیماری های دیگر مانند بیماری التهابی لگن (PID)، کیست تخمدان یا IBS اشتباه گرفته می شود.

اما مهم است که اندومتریوز به درستی تشخیص داده و درمان شود تا از عوارضی مانند ناباروری و سرطان تخمدان جلوگیری شود. تشخیص زودهنگام ممکن است منجر به درمان بهتر و مدیریت علائم شود.

توسط فرشته موسی پور

سال‌هاست در حوزه سلامت و پزشکی مشغول مطالعات آزاد هستم. طی 3 سال گذشته نتایج مطالعاتم را در قالب ترجمه متون پزشکی از منابع معتبر انگلیسی، در مجله پیام سلامت منتشر می‌کنم.

دیدگاهی بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *