لنف ادم (ورم لنفاوی) ؛ نشانه ها، علل، عوامل خطر و روش های درمان طبیعی

لنف ادم (ورم لنفاوی) ؛ نشانه ها، علل، عوامل خطر و روش های درمان طبیعی
لنف ادم (ورم لنفاوی) ؛ نشانه ها، علل، عوامل خطر و روش های درمان طبیعی

درمان سرطان پستان شایع ترین علت ایجاد لنف ادم در ایالات متحده است. در سراسر جهان، این عارضه اغلب به علت عفونت انگلی رخ می دهد. چاقی و افزایش وزن بعد از عمل نیز می تواند عاملی برای ایجاد ورم لنفاوی باشد.

لنف ادم ناشی از اختلال در جریان سیستم لنفاوی است. کسانی که با این عارضه مبارزه می کنند، تمام دست و یا پاهایشان، از جمله انگشتان دست و پا، به طور چشمگیری متورم می شود. این عارضه اگر بدون درمان رها شود، می تواند منجر به موارد زیر شود:

  • عفونت های مکرر
  • تغییرات غیر قابل برگشت در پوست
  • کاهش تحرک اندام های آسیب دیده
  • کاهش کیفیت زندگی

درمان های متداول و طبیعی زیادی از جمله موارد زیر برای بهبود این وضعیت وجود دارد:

  • ورزش کردن به صورت منظم
  • تنفس عمیق
  • رعایت رژیم غذایی سالم

اگر علاقه مند هستید تا در مورد این درمان ها و نشانه ها، علل و عوامل لنف ادم بیشتر بدانید ما را تا انتهای این مطلب مجله پیام سلامت همراهی کنید.

لنف ادم چیست؟

ورم لنفاوی به تجمع مایع لنفاوی در بافت های نرم بدن گفته می شود که اغلب در پاها اتفاق می افتد. این بیماری معمولا مزمن است. یکی دیگر از تعاریف لنف ادم به شرح زیر است:

ورم لنفاوی یک بیماری غیر قابل درمان ناشی از آسیب، تروما و یا نقص مادرزادی در سیستم لنفاوی است.

در شرایط عادی، مایع لنفاوی غنی از پروتئین توسط غدد لنفاوی (غدد کوچکی هستند که در سراسر بدن وجود دارند) فیلتر شده و سپس به جریان خون منتقل می شود. هنگامی که بدن به درستی نمی تواند مایع لنفاوی را حمل کند، یعنی غدد لنفاوی مانع این کار می شوند، مایع جمع شده باعث می شود بافت شروع به بزرگ شدن کند. این مراحل همان مراحلی است که در طول لنف ادم اتفاق می افتد. در این بیماری عروق لنفاوی قادر نیستند مایع لنفاوی را به اندازه کافی تخلیه کنند.

لنف ادم می تواند به صورت اولیه رخ دهد. اصطلاح اولیه به این معنی است که این بیماری به خودی خود اتفاق می افتد. گاهی نیز لنف ادم ثانویه است و به معنی این می باشد که این بیماری از جای دیگری ناشی می شود. نوع ثانویه آن بسیار راج تر از نوع اولیه است. ورم مزمن که سال ها ادامه پیدا می کند، با افزایش خطر ابتلا به سرطان های نادر همراه است.

لنف ادم را با لنفوم اشتباه نگیرید. لنفوم بیماری کاملا متفاوتی است. لنفوم یک گروه از سرطان ها (از جمله لنفوم غیر هوچکین (NHL) و لنفوم هوچکین) است که بر گلبول های سفید خون که به مبارزه با عفونت کمک می کنند، تاثیر می گذارد.

علائم و نشانه های لنف ادم

علائم لنف ادم که معمولا در بازو و یا پا رخ می دهد عبارتند از:

  • تورم بخش یا تمام قسمت های دست یا پا، از جمله انگشتان دست و پا
  • احساس سنگینی یا فشار
  • ناراحتی یا درد
  • محدود شدن حرکت
  • عفونت های تکراری (مانند لنفنگیت یا سلولیت)
  • سفت و ضخیم شدن پوست (فیبروز)

این تورم می تواند از خفیف که با ایجاد تغییرات قابل توجهی در اندازه بازو یا پا رخ می دهد تا تغییرات شدید که باعث کوچک شدن اندام می شود، متغییر باشد.

لنف ادم می تواند در نیم تنه بالایی بدن نیز علاوه بر اندام ها رخ دهد. لنف ادمی که در ناحیه نیم تنه بالایی رخ می دهد اغلب به علت استفاده از پرتو درمانی بر روی دیواره قفسه سینه که منجر به ادمی محیطی شده و برای بیماران مبتلا به سرطان پستان استفاده می شود، رخ می دهد.

علل و عوامل خطر

علل لنف ادم ثانویه

برخی از عوامل ایجاد کننده لنف ادم ثانویه و عوامل خطر این بیماری عبارتند از:

جراحی: برداشتن یا آسیب دیدگی عروق لنفاوی و غدد لنفاوی در پاها، بازوها و یا هر جایی دیگری از بدن ممکن است باعث تورم لنفاوی شود. به عنوان مثال غدد لنفاوی که برای بررسی سرطان سینه بررسی می شوند ممکن است این بیماری را ایجاد کنند.

درمان رادیوتراپی برای سرطان: پرتودرمانی می تواند باعث آسیب دیدگی و التهاب غدد لنفاوی یا عروق لنفاوی شود. لنف ادم ناشی از درمان سرطان ممکن است تا چند ماه یا حتی چند سال پس از پایان درمان در بدن وجود داشته باشد.

سرطان: اگر سلول های سرطانی عروق لنفاوی را درگیر کرده باشند، ممکن است منجر به لنف ادم شود. به عنوان مثال، تومور موجود در نزدیکی یک غده لنفاوی، می تواند به اندازه ای  بزرگ شود که جریان مایع لنفاوی را مسدود کند.

عفونت: عفونت غدد لنفاوی یا عفونت با انگل می تواند جریان لنفاوی را محدود کند. لنف ادم مربوط به عفونت اغلب در مناطق گرمسیری و نیمه گرمسیری دیده می شود و بیشتر در کشورهای در حال توسعه اتفاق می افتد.

چاقی: لنف ادم ناشی از چاقی در اندام های تحتانی رخ می دهد، به ویژه هنگامی که شاخص توده بدنی در بیمار (BMI) بیش از ۵۰ است. چاقی و افزایش وزن بعد از عمل نیز عوامل خطر مهمی برای ایجاد لنف ادم هستند.

اختلالات روماتولوژیک: برخی مطالعات نشان داده اند که لنف ادم اغلب در بیماران مبتلا به اختلالات روماتوئیدی مانند آرتریت روماتوئید دیده می شود.

علل لنف ادم اولیه

لنف ادم اولیه نادر و یک بیماری ارثی است که ناشی از مسائل مربوط به رشد عروق لنفاوی در بدن می باشد. علل خاص لنف ادم اولیه عبارتند از:

  • بیماری میلوئوس (لنفدیم مادرزادی): این اختلال در ابتدای تولد شروع می شود و باعث می شود غدد لنفاوی به طور غیر طبیعی تشکیل شوند.
  • بیماری lymphedema praecox: این اختلال اغلب باعث ایجاد لنف ادم در دوران بلوغ یا در دوران بارداری می شود، اما می تواند تا ۳۵ سالگی نیز رخ دهد.
  • بیماری lymphedema tarda: این بیماری به ندرت اتفاق می افتد و معمولا بعد از ۳۵ سالگی شروع می شود.

روش های تشخیص لنف ادم

برای تشخیص لنف ادم، پزشک باید در مورد سابقه بیماری، به خصوص اگر اخیرا عمل جراحی برای درمان سرطان داشته اید، اطلاع داشته باشد. گاهی اوقات تشخیص می تواند به تنها به کمک علائم انجام شود. سایر روش های تشخیص عبارتند از:

  • لنفوسنتی گرافی که یک اسکن است که می تواند انسداد و یا از بین رفتن عروق لنفاوی را شناسایی کند.
  • CT اسکن
  • MRI
  • سونوگرافی
لنف ادم (ورم لنفاوی) ؛ نشانه ها، علل، عوامل خطر و روش های درمان طبیعی
لنف ادم (ورم لنفاوی) ؛ نشانه ها، علل، عوامل خطر و روش های درمان طبیعی

درمان های متعارف

چند راه برای درمان لنف ادم در پاها، بازوها و سایر قسمت های بدن وجود دارد. هدف درمان این است که تورم مدیریت شده و هر گونه مشکل ثانویه دیگری که از آن ناشی می شود، کنترل شود.

درمان های متعارف لنف ادم اغلب شامل موارد زیر هستند:

  • پوشیدن لباس های تنگ
  • ورزش کردن
  • مراقبت از پوست
  • استفاده از باند کشی
  • استفاده از دستگاه فشرده سازی
  • کاهش وزن
  • لیزر درمانی
  • دارو درمانی
  • عمل جراحی
  • ماساژ درمانی
  • درمان ترکیبی لنف ادم

۷ راه طبیعی برای مدیریت علائم لنف ادم

ماساژ

ماساژ درمانی می تواند برای بسیاری از بیماری ها از جمله لنف ادم مفید باشد. بهتر است که از یک ماساژور متبحر که می داند چگونه بدن را به شیوه ای سبک ماساژ داده و مایع لنفاوی جمع شده در مناطق متورم را به مکان های دیگری که سیستم لنفاوی در آن جا هنوز به درستی کار می کند حرکت دهد استفاده کنید. می توانید خودتان نیز با شرکت در کلاس های خاص نحوه انجام ماساژ را برای تشویق جریان مایع لنفاوی و کاهش تورم فرا بگیرید.

ورزش

اکثر متخصصان معتقدند که ورزش منظم برای افراد مبتلا به لنف ادم مفید است. تمرینات هوازی مانند پیاده روی یا شنا کردن نیز می تواند واقعا به حرکت مایع لنفاوی در مناطق آسیب دیده کمک کرده و تورم را کاهش دهد. قبل از شروع هر برنامه ورزشی، با پزشک صحبت کنید.

طبق گفته محققان National Cancer Institute، بیماران مبتلا به سرطان پستان باید با تمرینات ورزشی ملایم شروع کنند و تمرینات خود را به آرامی افزایش دهند. برخی مطالعات در مورد سرطان های سینه نشان می دهد که ورزش دادن قسمت فوقانی بدن در زنان مبتلا به لنف ادم یا مستعد ابتلا به آن، می تواند مفید باشد. متخصصان معتقدند که ورزش کردن باید از سطح بسیار پایین شروع شود و به تدریج به مرور زمان افزایش یابد و تحت نظر پزشک انجام می شود.

مراقبت از پوست

مراقبت از پوست در صورت ابتلا به لنف ادم بسیار مهم است زیرا شما مستعد ابتلا به عفونت های پوستی هستید. از آنجایی که در این بیماری، مایع در بافت های بدن به دام می افتد، ممکن است موجب رشد باکتری ها شده و باعث عفونت شود. برای مراقبت از پوست نکات زیر را رعایت کنید:

  • با استفاده از مواد بهداشتی طبیعی، پوست، مو و ناخن خود را تمیز کنید.
  • پوست خود را با استفاده از مرطوب کننده های سالم مانند روغن نارگیل و کره شیا مرطوب کنید.
  • از حمام کردن یا دوش گرفتن با آب گرم نیز اجتناب کنید.
  • برای جلوگیری از آفتاب سوختگی از کرم ضد آفتاب طبیعی استفاده کنید.
  • همیشه در هنگام باغبانی یا انجام کارهای یدی دیگر از دستکش استفاده کنید.
  • پاها را خشک نگه دارید و جوراب پنبه ای بپوشید.
  • اگر مشکوک به انگل هستید، جتما به پزشک مراجعه کنید.

جلوگیری از انسداد جریان سیالات در بدن

راه هایی که برای تشویق جریان مایعات در بدن مفیدند عبارتند از:

  • هنگام نشستن پاهای خود را دراز کنید (جمع کردن پاها برای پاهای متورم مناسب نیست زیرا گردش خون را دچار اختلال می کند.)
  • حداقل هر ۳۰ دقیقه یک بار حالت بدن خود را تغییر دهید.
  • با بازو آسیب دیده بار حمل نکنید.
  • لباس های شل نپوشانید.
  • از دستگاه فشار خون بر روی بازوی آسیب دیده استفاده نکنید.
  • از باند لاستیکی یا جوراب حاوی کش های تنگ خودداری کنید.

تنفس عمیق

با توجه به مرکز سرطان Memorial Sloan Kettering، تنفس عمیق به تحریک حرکت مایعات لنفاوی  بدن کمک می کند. البته هرگز بیش از سه نفس عمیق پشت سر هم نکشید زیرا این کار باعث ایجاد سرگیجه می شود.

مدیریت چاقی

اگر چاقی علت لنف ادم در شما است، باید وزن خود را بیشتر مدیریت کنید. در این شرایط کاملا ضروری است که رژیم غذایی کامل و سالمی داشته باشید و از غذاهایی که به ایجاد چاقی کمک می کنند، از جمله موارد زیر اجتناب کنید:

  • قند تصفیه شده
  • آرد تصفیه شده
  • نوشیدنی های شیرین
  • غذاهای فرآوری شده
  • فست فودها
  • غذاهای حاوی چربی های ترانس و هیدروژنه

البته ورزش منظم یکی دیگر از عادت های کلیدی است که برای کاهش چاقی و جلوگیری از ایجاد آن بسیار مفید می باشد.

رعایت رژیم غذایی سالم

به طور معمول، آنچه می خورید و نمی خورید، می تواند به شما در مدیریت بیماری هایی مانند لنف ادم کمک کند. رژیم غذایی خود را با مواد غذایی خاص، به خصوص غذاهای ضد التهابی غنی کنید. این رژیم به معنی مصرف مقدار زیادی سبزی و میوه در روز است. قطعا باید مصرف غذاهای فرآوری شده حاوی سدیم را نیز محدود کنید. زیرا این غذاها تنها به حفظ مایعات و تورم بیشتر در بدن کمک می کنند. شما همچنین باید سیگار را ترک کنید و از مصرف الکل اجتناب کنید.

توسط فرشته موسی پور

سال‌هاست در حوزه سلامت و پزشکی مشغول مطالعات آزاد هستم. طی 3 سال گذشته نتایج مطالعاتم را در قالب ترجمه متون پزشکی از منابع معتبر انگلیسی، در مجله پیام سلامت منتشر می‌کنم.

دیدگاهی بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *